Buro Fludo voor tekst en muziek


De filosofische schuurkalender

Augustus 2018

18

Het vooraf bestaan van sterke ‘slechte’ impulsen vormt juist vaak de voorwaarde voor een onmiskenbare neiging van de volwassene tot het ‘goede’. Bij uitstek egoïstische kinderen kunnen uitgroeien tot zeer hulpvaardige en opofferingsgezinde burgers; de meeste sentimentele, mensenvrienden en dierenbeschermers hebben zich ontwikkeld uit kleine sadisten en dierenbeulen.

—Sigmund Freud (1856–1939), Cultuur en Religie

Als de mens zich psychologisch ontwikkelt tot een beschaafd wezen, veranderen zijn primitieve neigingen zoals egoïsme en wreedheid in de loop der tijd, als alles goed gaat, in fatsoenlijke manieren, zoals altruïsme en medelijden. Het is echter niet zo, dat wanneer iemand beschaafd wordt, zijn primitieve neigingen helemaal verdwijnen. Ze blijven altijd bestaan, naast de ontwikkelde zedelijkheid. Egoïsme kan zich bijvoorbeeld ontwikkelen in een altruïsme dat als nut heeft het egoïsme te dienen. Aan de andere kant kan het altruïsme een poging zijn de egoïstische neigingen volledig te blokkeren. Deze laatste variant verklaart, waarom kleine dierenbeulen uitgroeien tot de grootste dierenvrienden.


© 2003–2018 Buro Fludo